Category: Tình hình Eurozone


IMF cảnh báo khủng hoảng ở Eurozone chuyển sang giai đoạn nguy hiểm

(!_more noidung_)

TTXVN (Liên hợp quốc 18/7)
Do dấu hiệu căng thẳng trong các thị trường tài chính lên đến mức độ gay gắt mới, ngày 18/7 Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) đã cảnh báo rằng cuộc khủng hoảng ở Khu vực đồng tiền chung Châu Âu (Eurozone) đã chuyển sang giai đoạn nguy hiểm. Để ổn định liên minh tiền tệ này nhằm đối phó khủng hoảng, các nước thành viên cần phải hành động quyết định trong việc thiết lập các liên minh tài chính và ngân hàng.
Trong đánh giá mới nhất về phát triển kinh tế của Eurozone, IMF nhấn mạnh cần thúc đẩy liên minh ngân hàng và hòa nhập tài chính lớn hơn để bảo vệ sự sống còn của liên minh tiền tệ này. Chính sách tiền tệ cần hỗ trợ các nhu cầu nhưng cải tổ cơ cấu mới là nhân tố thiết yếu để tăng trưởng dài hạn. Mahmood Pradhan, Phó Giám đốc IMF phụ trách Châu Âu, cho rằng ưu tiên hiện nay của Eurozone là thiết lập liên minh ngân hàng và thúc đẩy nhịp độ hòa nhập tài chính để ngăn chặn suy giảm lòng tin đang lan rộng trong khu vực, giảm chi phí vay nợ cho các nước đang chịu sức ép thị trường nghiêm trọng đồng thời giảm nguy cơ lây nhiễm căng thẳng tài chính toàn khu vực. Các quan hệ bất lợi giữa nợ công, ngân hàng và nền kinh tế thực đã tăng đến mức kỷ lục khiến các thị trường tài chính tan vỡ ở nhiều nước. Để ổn định tài chính và tăng trưởng kinh tế, các nhà hoạch định chính sách Eurozone đang phải đối mặt với 2 thách thức then chốt là chính sách tiền tệ chung cần điều chỉnh thích hợp cho thời kỳ dài hạn trong khi nhu cầu tăng trưởng ở nước này đòi hỏi hỗ trợ từ chính sách tiền tệ chung toàn khu vực và chính sách tài chính của nước khác ; các điều chỉnh tài chính nhanh chóng là không thể tránh khỏi ở những nước đang đối mặt với nợ công cao và thâm hụt ngân sách lớn trong khi ở các nước ít bị sức ép này lại cần điều chỉnh tài chính với nhịp độ chậm hơn .
Tăng trưởng tổng sản phẩm quốc nội của Eurozone được dự báo giảm 0,3% trong năm 2012 và 0,9% trong năm 2013. Tỷ lệ thất nghiệp tiếp tục tăng trên toàn khu vực từ mức 5% ở Đức tới 24% ở Tây Ban nha trong năm 2012./.

Advertisements

By Barry Eichengreen 07.02.2012

While the argument for a single currency in the East may fall flat, reasons to consider a single market are still valid Continue reading

Xung quanh cuộc khủng hoảng khu vực đồng euro

TTXVN (Pari 7/7)
Le Monde (Pháp) ngày 2/7 đã tổ chức cuộc thảo luận bàn tròn về các vấn đề xung quanh cuộc khủng hoảng hiện nay tại khu vực đồng euro, nội dung chính như sau:

+ Những yếu tố then chốt nào được rút ra từ Hội nghị thượng đỉnh mới đây của Liên minh châu Âu (EU)?
– Hội nghị thượng đỉnh EU diễn ra trong 2 ngày 28 và 29/6 tiếp tục khiến dư luận phải suy nghĩ, nhất là đối với các biện pháp cấp bách được đề ra cho Tây Ban Nha và Italia. Trong những tuần trước đó, cả hai nước đã liên tục đưa ra những đề nghị đòi “mềm hóa” chức năng nhiệm vụ của các quỹ cứu trợ nhằm bảo vệ mình trước sự tấn công của các thị trường tài chính. Tuy nhiên, bà Angela Merkel đã phản đối mọi hình thức nới lỏng mà hai nước này đã yêu cầu. Nhưng Thủ tướng Đức cũng đã chấp nhận nhân nhượng với hai yếu tố quan trọng.

Yếu tố thứ nhất liên quan đến Tây Ban Nha, đó là cho phép Quỹ cứu trợ thường trực tái phân bổ vốn trực tiếp cho các ngân hàng của nước này mà không gây sức ép hơn nữa đối với gánh nợ của họ. Yếu tố thứ hai tất nhiên liên quan đến Italia: các quỹ cứu trợ có thể mua lại trái phiếu nhà nước của Italia trên các thị trường tài chính mà không đặt nước này dưới sự giám hộ của bộ ba chủ nợ, gồm Quỹ tiền tệ quốc tế, Liên minh châu Âu và Ngân hàng trung ương châu Âu (IMF-EU-ECB).

Thủ tướng Mario Monti đã “bắt” Hiệp ước tăng trưởng làm con tin nhằm buộc các lãnh đạo khu vực đồng euro đáp ứng các yêu cầu của Italia. Hiệp ước tăng trưởng mà Pháp đề xuất đã được thông qua tại Hội nghị thượng đỉnh lần này và điều này sẽ cho phép Tổng thống Pháp tác động phê chuẩn Hiệp ước ngân sách mà người tiền nhiệm Nicolas Sarkozy đã ký kết hồi tháng 3 cùng lãnh đạo các nước thành viên EU khác theo sáng kiến của Thủ tướng Đức.

+ Tổng thống Pháp Hollande đã hình dung ra sự quyết liệt của lãnh đạo các nước Italia và Tây Ban Nha từ trước?
– François Hollande nói rõ rằng Monti và Rajoy sẽ coi Hội nghị thượng đỉnh là cơ hội cuối cùng. Lãnh đạo Italia và Tây Ban Nha cũng đã tỏ ra quyết liệt với Herman Van Rompuy, nhưng Chủ tịch Hội đồng châu Âu đã thừa nhận rằng ông đã đánh giá thấp quyết tâm của Thủ tướng Italia. Điều này dẫn đến các bên liên quan phải tổ chức đột xuất một cuộc gặp cấp cao bất thường và riêng rẽ của các nước thuộc khu vực đồng euro tối 29/6. Cuộc gặp này kéo dài 4 giờ và Thủ tướng Italia cuối cùng đã chấp nhận nhượng bộ với Hiệp ước tăng trưởng.

+ Việc EU chấp nhận cứu vớt Italia và Tây Ban Nha có đồng nghĩa với việc hy sinh Hy Lạp?
– Trước hết, cần khẳng định Italia và Tây Ban Nha vẫn chưa được cứu vớt, kể cả khi các thị trường đã có những phản ứng tích cực với các quyết định có lợi cho hai nước này. Các bước chuẩn bị cho kế hoạch trợ giúp hệ thống ngân hàng Tây Ban Nha vẫn đang diễn ra và các quyết định đầu tiên sẽ chỉ được đưa ra vào ngày 9/7 tại một cuộc họp của các bộ trưởng tài chính khu vực đồng euro. Chính các bộ trưởng này cũng sẽ cụ thể hóa thỏa hiệp đạt được tại Hội nghị thượng đỉnh vừa qua đối với trường hợp của Italia.

Trong giai đoạn hiện nay, không ai biết sự can thiệp của Quỹ cứu trợ thường trực đối với Italia sẽ diễn ra vào lúc nào. Thủ tướng Mario Monti đã nói rõ rằng trong thời điểm hiện tại, ông chưa muốn “kích hoạt” kế hoạch trợ giúp. Giữa các ranh giới có thể có, điều này đang khiến dư luận nghĩ rằng ông chưa hoàn toàn thỏa mãn với các quyết định đã được EU thông qua. Thực ra, ông muốn được thấy sự can thiệp của ECB hơn, nhưng điều này lại vượt qua các giới hạn đỏ mà Đức đã vạch ra.

Liên quan đến Hy Lạp, các cuộc mặc cả sẽ được tiếp tục thông qua các đàm phán mới với chính phủ của tân Thủ tướng Antonis Samaras vì mục đích điều chỉnh các thời hạn thực thi chương trình thắt lưng buộc bụng đã thỏa thuận với các chủ nợ quốc tế trước đây. Ngay sau Hội nghị Brúcxen, một phái đoàn công tác của bộ ba chủ nợ đã tới Aten để thương lượng về vấn đề này. Nhưng khu vực đồng euro đang đứng trước nguy cơ chia rẽ sâu sắc trong việc đưa ra các câu trả lời cụ thể cho Hy Lạp. Nhiều cân nhắc vẫn được đặt ra với kế hoạch cứu trợ thứ hai dành cho nước này. Vì thế, không thể nói rằng Hy Lạp đã trút bỏ được số phận hẩm hiu của mình.

+ Điều gì sẽ xảy ra với Ailen? Khủng hoảng nợ ở Ailen trước hết có phải do sự điêu đứng của các ngân hàng?
– Chính xác. Sự chìm đắm của Ailen trước hết có nguyên nhân từ việc cứu trợ các ngân hàng đang điêu đứng vì bong bóng bất động sản tan vỡ. Nhìn vào thỏa hiệp đạt được tại Hội nghị Brúcxen vừa rồi, Chính phủ Ailen đã không thể không đòi được hưởng các điều kiện mà EU quyết định dành cho Tây Ban Nha. Hiện vẫn chưa có bất cứ quyết định nào được đưa ra cho Ailen bởi Đức muốn rằng việc tái phân bổ vốn trực tiếp mà Quỹ cứu trợ thường trực dành cho các ngân hàng Tây Ban Nha phải là ngoại lệ.

Tuy vậy, cũng đã có sự nhất trí nghiên cứu đề nghị của Ailen vào những tuần tới. Để biện luận, Ailen có thể nhấn mạnh rằng nước này đã thực sự tôn trọng chương trình cải cách mà các quỹ cứu trợ yêu cầu ngay từ tháng 11/2010. Vì lý do này, nhiều lãnh đạo châu Âu cho rằng Ailen có thể sẽ được hưởng cách ứng xử gần giống với trường hợp của Tây Ban Nha.

+ Nói chính xác thì việc tái phân bổ vốn của các ngân hàng Tây Ban Nha gồm những gì?
– Gồm việc mang đến những khoản vốn mới cho các ngân hàng đang điêu đứng vì bong bóng bất động sản Tây Ban Nha tan vỡ. Thực tế, các ngân hàng này đã đầu tư hoặc cho vay tư nhân những khoản tiền quá lớn để mua lại nhà ở của họ. Trong những năm dài trước khủng hoảng, Tây Ban Nha đã từng là công trường xây dựng lớn nhất khu vực đồng euro. Kể từ khi bong bóng bất động sản vỡ tung, các ngân hàng nước này đã lĩnh đủ hậu quả, khiến lĩnh vực tài chính bị hệ lụy và suy yếu trông thấy. Các ngân hàng quy mô trung bình và các quỹ tín dụng địa phương là đối tượng bị liên lụy nhiều nhất.

Theo các thành viên chủ chốt của khu vực đồng euro, việc tái phân bổ vốn sẽ phải đi kèm một kế hoạch tái thiết sâu rộng hệ thống ngân hàng Tây Ban Nha. Tại Hội nghị Brúcxen vừa qua, Đức đã đạt được mục tiêu buộc các nước phải chấp nhận việc từ nay đến cuối năm, khu vực đồng euro sẽ thiết lập một cơ chế giám sát tập trung đối với các ngân hàng khu vực để đổi lại nhượng bộ đối với trường hợp của Tây Ban Nha. Theo thỏa thuận đạt được, kế hoạch cứu trợ các ngân hàng Tây Ban Nha có thể lên tới 100 tỉ euro.

+ Hiệp ước ngân sách mà Tổng thống Hollande muốn đề nghị phê chuẩn đã được bổ sung bằng một hiệp ước tăng trưởng. Tuy nhiên, về ngôn từ có khác với hiệp ước mà người tiền nhiệm Sarkozy đã ký kết?
– Không. Văn bản Hiệp ước ngân sách không có sự thay đổi nào. Hollande đã từ bỏ ý định đàm phán lại văn kiện mà người tiền nhiệm Sarkozy đã ký hồi tháng 3 và thay vào đó, ông muốn bổ sung bằng một thỏa thuận về tăng trưởng hơn. Tổng thống Pháp đã căn cứ vào kết quả Hội nghị Brúcxen để quyết định có đề xuất Quốc hội phê chuẩn toàn bộ hay không. Ông muốn rằng hiệp ước ngân sách và hiệp ước tăng trưởng sẽ bổ sung lẫn nhau và phải được thông qua như một tổng thể. Việc phê chuẩn dự kiến sẽ diễn ra vào mùa Thu tới. Nói gì thì nói, Hollande vẫn muốn tránh đoạn tuyệt với Angela Merkel, người đã đặt nền móng cho hiệp ước ngân sách, đồng thời muốn tìm cách giảm nhẹ mức độ hà khắc mà Thủ tướng Đức định áp đặt đối với khu vực đồng euro. Tuy nhiên, hiệp ước tăng trưởng không có sức nặng pháp lý của hiệp ước ngân sách mà 25 nước EU ký kết đang xem xét phê chuẩn.

+ Chia sẻ gánh nợ công là gì và ảnh hưởng của nó đối với lãi suất là như thế nào?
– Chưa có quyết định nào liên quan đến vấn đề này và EU còn cách đích một chặng đường rất xa. Đó là một viễn cảnh lâu dài bởi nó sẽ gây ra một sự đối lập giữa các nước phía Nam khu vực đồng euro, gồm cả Pháp, với các nước phía Bắc, đứng đầu là Đức. Bà Merkel không muốn một công cụ mà theo bà là làm nản chí mọi nỗ lực kinh tế và cải cách tại các nước đang gặp khó khăn. Bà cũng coi việc chia sẻ gánh nợ công là không tương thích với các hiệp ước hiện hành của EU cũng như với hiến pháp của Đức. Đức không loại trừ khả năng sửa đổi các văn bản sáng lập, nhưng chắc chắn sẽ không nhúc nhích trước khi đạt được mục tiêu hội nhập hơn nữa trong khuôn khổ khu vực đồng euro.

Đối với Thủ tướng Đức, vấn đề là phải có quyền kiểm soát sâu vào các lựa chọn ngân sách của các nước trong liên minh tiền tệ. Khu vực đồng euro đã đạt được những tiến bộ lớn theo hướng này kể từ khi xảy ra khủng hoảng nợ công, tức là cách đây 3 năm. Nhưng các nước vẫn còn cách xa mục tiêu liên bang và liên minh chính trị mà Đức muốn hội nhập. Hướng tiếp cận này sẽ gây bối rối cho các nước như Pháp, nơi rất nhiều người không thể hình dung ra những chuyển giao hàng loạt chủ quyền cho các thể chế của châu Âu. Phải nói rằng François Hollande đã mở rộng cửa hơn cho hội nhập, nhưng ông vẫn chưa chia sẻ tầm nhìn lâu dài mà Đức muốn bảo vệ để đổi lấy khả năng cùng chia sẻ gánh nợ công của khu vực đồng euro.

+ Thủ tướng Đức có vẻ thích làm việc với Hollande, người tuy xa cách về mặt tư tưởng nhưng lại giản dị hơn Nicolas Sarkozy?
– Có một điều chắc chắn là “Merkozy” đã vĩnh viễn không còn tồn tại. So với người tiền nhiệm Sarkozy, ông Hollande có vẻ đối lập với Thủ tướng Đức hơn. Đương kim Tổng thống Pháp đang tìm cách tái cân bằng các tương quan lực lượng trong phạm vi trục Pháp – Đức, cho rằng cặp đôi do người tiền nhiệm và đối tác Đức xây dựng là độc quyền và không cân bằng. Hollande định bắt đầu cuộc chơi bằng cách xích lại gần các nước như Italia và Tây Ban Nha, điều được chứng minh qua Hội nghị Brúcxen cuối tháng 6, hoặc các thể chế châu Âu. Tuy nhiên, Tổng thống cánh tả Pháp không đi đến cùng để đoạn tuyệt với Thủ tướng bảo thủ của nước Đức. Ông vẫn ý thức được rằng sẽ chẳng thể làm được gì nếu không có sự thỏa thuận với Đức. Chính Angela Merkel đã công khai bình phẩm rằng tính cách François Hollande không “giống” tính cách của Nicolas Sarkozy. Thủ tướng Đức đôi lúc không ưa phong cách “bling bling” (ăn chơi) của cựu Tổng thống Pháp. Chắc chắn bà đang cảm thấy dễ chịu hơn với phong cách của Hollande, một vị tổng thống “bình thường” cho dù các mối quan hệ giữa Pháp và Đức không đơn giản như vậy.

+ EU đã nói đến khoản tiền “100 tỷ euro” dành cho các ngân hàng Tây Ban Nha. Vậy số tiền đó từ đâu mà ra?
– Khoản trợ giúp dành cho các ngân hàng Tây Ban Nha được huy động từ các khoản vay trên các thị trường có liên quan đến các quỹ cứu trợ của EU. Các cơ chế này vay tiền trên các thị trường bằng bảo đảm của các nước thuộc khu vực đồng euro, chủ thể thiết lập nên các cơ chế đó. Trợ giúp này là những khoản cho vay, tức là chúng sẽ phải được hoàn trả trong một thời hạn hiện vẫn chưa được ấn định. Các nước sử dụng đồng tiền chung đã hứa trọn gói là 100 tỉ euro, nhưng nhu cầu tái phân bổ của các ngân hàng Tây Ban Nha có thể thấp hơn một chút. Bất luận xảy ra điều gì, các khoản cho vay cũng khá lớn ngay cả khi chúng không có tác động trực tiếp đến mức thâm hụt ngân sách và nợ công của khu vực đồng euro.

+ Có chắc là thỏa thuận đạt được sẽ bảo đảm sự tồn tại lâu dài của đồng euro?
– Không. Đó không phải là mục tiêu của thỏa thuận. Trước hết, mục tiêu được đề ra là bảo vệ Tây Ban Nha và Italia. Nhưng không vì thế mà các nguy cơ lây nhiễm, điều có thể làm phức tạp thêm khủng hoảng tại khu vực đồng euro, sẽ dứt khoát được cách ly. Để gây ấn tượng với các thị trường, các nhà lãnh đạo châu Âu đang cố gắng mở ra những viễn cảnh lâu dài hơn, vượt qua những biện pháp cấp cứu đối với các nước đang lâm vào cảnh khó khăn. Chủ tịch Hội đồng châu Âu Herman Van Rompuy, Chủ tịch Ủy ban châu Âu José Manuel Barroso, Chủ tịch ECB Mario Draghi và Chủ tịch Eurogroup (gồm các bộ trưởng tài chính khu vực đồng euro) Jean-Claude Junker đã được ủy nhiệm tiếp tục các công việc nghiên cứu nhằm mục đích củng cố liên minh kinh tế và tiền tệ. Ý kiến của họ là xây dựng các điều khoản khả thi, chẳng hạn về chia sẻ nợ công, để vĩnh cửu hóa đồng tiền chung. Báo cáo cụ thể dự kiến được trình bày vào tháng 12, nhưng công việc thực tế sẽ phải kéo dài nhiều năm. Từ nay đến đó, khu vực đồng euro không phải là nơi trú ẩn cho một làn sóng khủng hoảng mới.

+ Pháp liệu có tránh được một cuộc khủng hoảng như các nước Ailen, Hy Lạp, Tây Ban Nha hay Italia đang phải trải qua?
– Pháp vẫn là một phần của các nước đang được coi là vững chắc trong khu vực đồng euro. Tuy vậy, Pháp không phải là nơi trú ẩn, nhất là khi Italia và Tây Ban Nha đắm chìm. Vì thế, các quyết định được đưa ra tại Hội nghị thượng đỉnh mới đây đều rất quan trọng đối với Pháp. Điều đó nói rằng đa số cũng phụ thuộc vào cách thức mà chính phủ mới sẽ thực hiện để làm sao chính sách ngân sách của Pháp tạo được niềm tin. Tổng thống Hollande đã hứa tôn trọng cam kết ở cấp độ châu Âu của người tiền nhiệm, có nghĩa là sẽ tìm cách giảm thâm hụt ngân sách của Pháp xuống còn 3% GDP. Kết quả kiểm toán mới công bố của Tòa tài khoản Pháp đã chứng minh rằng nỗ lực thắt chặt chi tiêu có vai trò rất quan trọng. Nhưng nếu chính phủ không vững lái, chắc chắn các thị trường tài chính sẽ bắt đầu nghi ngờ các cam kết của Tổng thống Hollande./.

%d bloggers like this: